Gọi là thành cổ Kashgar chứ thực ra nơi ba chị em chúng tôi lớn lên là một xóm ngõ ngoằn ngoèo leo lét dưới chân tường thành đất nện, nơi sáng nào cũng vang lên tiếng lò nướng nang rắc rồi mùi hạt tiêu cay xè trộn lẫn tiếng đàn dutar dặt dìu từ các sân trong nhà ai. Bố tôi ngày trước hay ngồi bệt trên thảm trước hiên nhà, vuốt sợi dây đàn đứt nửa cái, hát một bài ông tự chế gọi là Tình Ca Kashgar – bảo là viết tặng mẹ tôi hồi hai người còn trẻ, mơ về một đời ở lại mãi cái thành phố này. Thế mà mẹ đi làm công nhân ở Thâm Quyến từ lúc tôi lớp 5, chỉ gửi tiền về chứ chẳng bao giờ quay lại, bài hát ấy thành kỉ vật duy nhất bố còn giữ, thi thoảng lại ngân nga khi đang nhào bột nang. Chị cả Aysha lớn lên với bàn tay nứt nẻ từ nhỏ, theo chân bố quanh lò nướng, nặn bột, rắc vừng, chị cũng mang sẵn cái tính nề nếp của người bán hàng thành cổ: cứ tối lễ là hàng xóm giục chị đi xem mắt, mấy bà lớn tuổi nhắc khéo "con gái Kashgar 20 tuổi là phải lập gia đình, giữ gìn nết nhà", nhưng chị cứ lặng lẽ lắc đầu, bảo muốn giữ cái lò nang của bố, không muốn bán cho mấy chuỗi tiệm bánh hiện đại đang mọc lên nhan nhản mấy năm gần đây. Chị hai Gulnur lại khác, giỏi nhất trường, được học bổng đi học truyền thông ở Urumqi, cả xóm bảo chị là "con cháu Kashgar đi ra ngoài", bà nội chị khóc suốt mấy ngày, bảo gái mà đi xa thế là bất hiếu, truyền thống người Uyghur không có cái lệ đó. Tôi là em út Mina, suốt ngày chỉ mê nhảy múa, đòi học đàn dutar, thầy giáo ở trường cứ nhắc "mấy cái nghệ thuật truyền thống này sắp chết rồi, con học thêm tin học hay tiếng Anh cho có ích", mấy đứa bạn cùng lớp cười tôi mặc váy dài nhảy múa là lỗi thời. Rồi bão tố ập đến không báo trước. Bố tôi đột quỵ ngay lúc đang lấy nang ra khỏi lò, mấy chị em đưa đi viện đến nửa đường thì ông mất. Tiền tiết kiệm dành dụm cả đời của bố còng để trả viện phí. Chưa kịp hết sốc thì đợt quy hoạch chỉnh trang thành cổ ập đến, cả khu ngõ nhà tôi nằm trong diện giải tỏa, cái lò nang, cái nhà đất nện bao đời của gia đình biến thành đống đổ nát chỉ sau một tuần. Chị Aysha chuyển sang làm phục vụ cho một nhà hàng hiện đại, ngày làm 16 tiếng, về nhà chỉ ngủ gục. Chị Gulnur bỏ học giữa chừng, rời Urumqi về nhà, đi làm thêm cho một shop quần áo Tây. Tôi bỏ học đàn, đi bán hoa quả ở bến xe, ba chị em mỗi người một góc, tối về nhà chỉ ngồi im, chẳng ai nói với ai câu nào, ai cũng mang mặc cảm tội lỗi: Aysha trách mình không giữ được lò nang, Gulnur trách mình bỏ học làm gánh nặng, tôi trách mình chỉ biết mơ mộng vô dụng. Tết Dương lịch năm đó Kashgar rét kinh khủng, tuyết rơi dày đặc cả mét. Tôi lục lọi trong mấy hộp đồ cũ cứu được từ đống đổ nát, tìm thấy cây đàn dutar cũ sờn của bố, dây đàn đứt mất một sợi. Tôi tự mò cách lên dây, ngồi bệt ở góc hiên nhà mới thuê, gảy nhoè nhoẹt bài Tình Ca Kashgar bố hay hát. Aysha về sớm hôm đó, đứng nghe từ ngoài cửa, rồi ngồi xuống cạnh tôi, khóc. Gulnur cũng chạy sang sau ca làm thêm, nghe xong cũng khóc. Đêm đó ba chị em ngồi quây quần quanh bếp than nhỏ, chia nhau gói mơ khô bà nội để lại, nói cho nhau nghe hết nỗi sợ giấu kín bao tháng qua. Aysha bảo chị mệt lắm, chẳng muốn nghe ai giục lấy chồng nữa. Gulnur bảo chị thèm nghe tiếng nang nướng, thèm cả những lời mẹo nhảm của bà nội. Tôi bảo tôi nhớ cái cảm giác nhảy múa trên sân thượng nhà cũ, nhớ tiếng đàn của bố. Tình yêu thương nó không phải cái gì cao siêu, chỉ là ngồi đây, biết có người hiểu mình, đã ấm lòng lắm rồi. Mấy tháng sau đó ba chị em gom hết tiền đền bù giải tỏa, thuê một cái sân nhỏ ở khu dân cư mới gần trung tâm văn hóa Kashgar. Aysha nướng nang bằng công thức bí mật của bố, ngày nào cũng dậy từ 4 giờ sáng nhào bột. Gulnur quay video đăng lên mạng, kể chuyện về thành cổ Kashgar, về ba chị em, về cái lò nang cũ, về bài hát Tình Ca Kashgar. Tôi mở lớp dạy nhảy truyền thống cho mấy đứa trẻ trong xóm, cuối tuần thì biểu diễn ở trung tâm văn hóa. Chúng tôi lấy luôn tên Tình Ca Kashgar đặt cho cái homestay nhỏ, cho thương hiệu nang, cho cả bài hát tôi viết thêm mấy câu mới cho bố. Bây giờ đi dạo quanh Kashgar, hỏi mấy bác tài xích lô, mấy bà bán hàng rong, ai cũng biết đến Tình Ca Kashgar – cái chỗ mà ba chị em vừa bán nang nóng, vừa đàn hát, vừa kể chuyện xưa. Không phải cuộc sống mới nào cũng hết khó khăn, thỉnh thoảng nang vẫn bị cháy, video vẫn bị mấy cái bình luận ác ý, tôi vẫn quên bước nhảy trên sân khấu. Nhưng chúng tôi đã học được rằng, truyền thống không phải cái gì phải giữ mãi cứng nhắc, hiện đại cũng không phải cái gì phải chối bỏ, chỉ cần ba chị em còn ở bên nhau, thì cái thành cổ ấy, cái bài hát ấy, vẫn mãi sống.