Minh phát hiện mình mắc Alzheimer giai đoạn đầu hồi tháng 3, lúc anh mới 29 tuổi. Bác sĩ nói tỉ lệ người trẻ bị căn bệnh này cực thấp, chỉ khoảng 5% ca mắc là dưới 30 tuổi, nhưng các cơn quên của anh ngày càng dày đến mức không thể phủ nhận. Có hôm anh để chìa khóa xe máy ở quán tạp hóa gần nhà, đến tối mẹ gọi mới nhớ ra, chạy đi lấy thì ông chủ quán bảo đã có người mang trả; có hôm anh ngồi trước mặt người yêu cũ mà suýt không gọi được tên cô ấy, dù hai người chia tay chưa đầy nửa năm, lý do cô ấy đưa ra là “em không chịu nổi cảnh nhìn anh quên dần mọi kỷ niệm của chúng ta”. Tuần trước anh đi khám định kỳ, ra về quên cả đường về nhà, phải nhờ bảo vệ trạm y tế gọi điện cho mẹ đến đón. Mẹ anh mỗi ngày đều gọi điện nhắc uống thuốc memantine, giọng bà run run, lẫn cả tiếng khóc nhỏ, anh nghe mà thấy ngực nghẹt thở, như có tảng đá đè lên.
Thứ Sáu tuần đó anh đi lấy kết quả xét nghiệm lần hai, kết quả không ngoài dự đoán: các mảng amyloid trong não tăng thêm 12% so với ba tháng trước. Anh dừng chân mua cốc cà phê đen ở quán ven đường, thấy tờ quảng cáo rao vặt cũ dán chặt trên bảng tin cạnh cửa, giấy ố vàng, mép rách nham nhở. Chữ viết tay nguệch ngoạc, mực tím nhòe nhoẹt, rõ ràng vài dòng: “Cần người đi cùng chuyến hành trình hướng tây, không hỏi tên, không hỏi đích, chia đôi xăng xe, mang theo đồ đạc tối thiểu. Gặp tại ngã ba đường số 7, quận 12 lúc 5 giờ sáng thứ Bảy. Trả lời hòm thư công cộng HC45 tại bưu điện quận.”
Anh đứng đó nhìn tờ giấy mười phút, đến khi cốc cà phê nguội ngắt mới thò tay bóc nó ra, gấp lại cất vào túi quần. Tối đó anh về nhà, viết một mảnh giấy ngắn gửi vào hòm thư HC45: “Tôi là Minh, 29 tuổi, sức khỏe đi lại bình thường, có thể chia tiền xăng. Tôi không hỏi gì, chỉ muốn đi.” Anh không hy vọng có hồi âm, căn bệnh khiến anh mất dần hy vọng vào mọi thứ. Nhưng sáng hôm sau, khi anh xuống lấy báo như thường lệ, thấy một mảnh giấy nhỏ để trong hòm thư tòa nhà, chữ viết y hệt tờ quảng cáo: “Thứ Bảy, 5 giờ, đúng giờ. Không mang theo gì thừa.”
Đêm thứ Sáu, anh soạn thảo đơn xin nghỉ việc hẳn ở công ty thiết kế, nơi anh đã làm năm năm, nhưng tháng trước anh quên gửi file thiết kế cho khách hàng ba lần, tổng giám đốc đã gợi ý anh nên nghỉ ngơi. Anh xếp vào ba lô cũ: cuốn sổ tay bìa da đã mòn, mỗi trang đều ghi chép mọi thứ anh sợ quên, từ “hôm nay ăn phở gà, nhớ vị lá chanh” đến “mẹ cho 50k, bảo không tiêu hết đừng về”, lọ thuốc memantine, tấm ảnh mẹ chụp cùng anh ở Cát Bà năm 12 tuổi — lúc đó anh còn nhớ rõ vị muối biển dính trên môi, nhớ màu áo bà mặc, nhớ bầu trời xanh thẫm phía sau lưng. Giờ anh sợ mình sẽ quên hết, quên cả màu xanh của bầu trời.
Anh không để lại lời nhắn cho mẹ, chỉ đặt chìa khóa nhà, chìa khóa xe máy và mảnh giấy đơn nghỉ việc lên bàn, đi ra ngoài khi bóng đêm còn chưa tản hết, sương sớm dính ướt vai áo. Grab chở anh đến ngã ba đường số 7 lúc 4 giờ 55, ven đường chỉ có mấy gốc me già, lá rụng đầy đất, một con chó hoang nằm ngủ dưới gốc cây.
Đúng 5 giờ, một chiếc bán tải Toyota cũ màu xám, sơn bong tróc mảng lớn, trên thùng xe cócó một tấm ván lướt sóng cũ buộc chặt, lướt tới. Cửa kính hạ xuống, một người phụ nữ trẻ tóc buộc cao, mặc áo denim bạc màu, tay bám chặt vô lăng nhìn anh: “Lên đi, trễ rồi.” Không hỏi tên, không hỏi anh có phải người đã gửi thư đến hòm HC45 không, cứ như cô ấy đã biết anh sẽ đến, dù anh đeo ba lô cũ, mặt mệt mỏi, chẳng giống người đi du lịch chút nào.
Anh ngồi vào ghế phụ, ngửi thấy mùi xăng cũ, mùi da ghế nứt nẻ và một chút mùi nước hoa bí ẩn gì đó nhẹ nhẹ, như mùi hoa lài khô. Cô ấy lái xe thẳng hướng tây, không bật radio, không nói chuyện. Họ chạy qua các khu công nghiệp bụi mù, chạy qua những dãy nhà cao tầng chưa xây xong, mãi đến khi đường phố thưa dần, những cánh đồng lúa xanh hiện ra, Minh mới dám ngẩng đầu lên.
Lúc đó bầu trời mở toang, không một gợn mây, không một vệt khói thải nào che mờ. Nó xanh đến mức chói mắt, xanh đến mức anh quên luôn mấy cơn đau đầu đang âm ỉ từ sáng, quên luôn nỗi sợ mình sẽ quên hết mọi thứ. Môi anh mấp máy, thốt lên đúng cụm từ anh đã viết trong cuốn sổ tối qua: Xanh Ngắt Bầu Trời. Cụm từ ấy lóng lánh, rõ ràng, không bị cái sương mù trong đầu anh làm mờ đi chút nào.
Cô gái lái xe lướt qua gương chiếu hậu nhìn anh một cái, khóe môi hơi nhếch lên, rồi bật cái radio cũ, một bản nhạc folk cũ xì xào vang lên. Gió từ cửa sổ thổi vào, làm cuốn sổ trên đùi anh lật tung, trang giấy viết nguệch ngoạc: “6/10, quên tên quán cà phê quen, sợ mai quên luôn màu xanh bầu trời”. Cô ấy thò tay đỡ cuốn sổ, không đọc, chỉ xếp gọn lại đưa trả anh, rồi đạp ga mạnh hơn, hướng về phía dải xanh vô tận ấy.
Chạy thêm hai tiếng nữa, họ dừng lại ở một cánh đồng hoa hướng dương ven đường. Cô ấy tắt máy, cởi áo denim ra, mặc chiếc áo phông trắng bên trong, ra sau xe lấy một túi bánh mì ổ đã nguội, ném cho anh một ổ. “Ăn đi, chừng nữa đến Đồng Tháp mới dừng nữa.” Gió thổi qua cánh đồng, hoa hướng dương nghiêng hướng về phía mặt trời, phía sau chúng là dải Xanh Ngắt Bầu Trời trải dài vô tận. Anh cắn miếng bánh mì, vị bột mặn mòa, nhưng ngon hơn bất kỳ bữa ăn nào anh có trong mấy tháng qua. Anh mở cuốn sổ, viết thêm: “Trưa 7/10, dừng ở cánh đồng hướng dương, bánh mì ổ, Xanh Ngắt Bầu Trời, cô ấy không nói tên.”
Anh không biết chuyến đi này sẽ kết thúc ở đâu, không biết cô gái kia đang chạy trốn điều gì — anh thấy vết sẹo dài trên cổ tay cô ấy khi cô ấy với lấy chai nước, thấy cô ấy lảng tránh khi có xe cảnh sát chạy ngược chiều, thấy cô ấy nghe bản folk cũ thì nhắm mắt, tay gõ nhịp lên vô lăng như đang nhớ ai đó. Anh cũng không biết mình sẽ còn nhớ được bầu trời này bao lâu, có thể ngày mai thức dậy anh quên sạch mọi thứ, quên cả chuyến đi này, quên cả cô gái ngồi cạnh.
Nhưng lúc này, gió thổi tung tóc, cuốn sổ nằm chặt trong tay, Xanh Ngắt Bầu Trời đang trải rộng ngay trước mắt, anh thấy mình chưa từng được tự do đến thế. Anh không còn là bệnh nhân Alzheimer, không còn là đứa con trai làm mẹ khóc, không còn là người luôn sợ mình sẽ quên. Anh chỉ là Minh, 29 tuổi, đang ngồi trên chiếc xe bán tải cũ, hướng về phía bầu trời xanh ngắt, không cần nhớ gì cả, chỉ cần cảm nhận nó thôi.