Eva làm phóng viên cho tờ Berliner Zeitung đã bảy năm, chuyên viết bài điều tra đời sống công nhân, nhưng mấy tháng gần đây cô chán ngấy mấy chuyến công tác xịt xòe, khách sạn 5 sao, chỉ ngồi nghe quan chức nói toàn lời sáo rỗng. Cô xin ban biên tập một chuyến thực tế dài hạn: theo chân thủy thủ đoàn tàu container MV Hansa, ghi chép đời sống những người suốt 40 ngày lênh đênh trên biển, từ Thượng Hải về Hamburg.
Tàu đi được ba tuần, tránh bão phải rẽ hướng qua vùng biển phía Nam Việt Nam, gần Vũng Tàu. Đêm đó mưa rào, radar tàu hỏng, Eva đang ngồi trong khoang viết nhật ký thì nghe tiếng la hét, tiếng súng lục bắn chát chúa trên boong. Mười tên cướp biển cầm mã tấu và AK-47 cũ kỹ xông vào, trói toàn bộ thủy thủ đoàn bằng dây nylon, cướp két sắt, vài container hàng điện tử. Thuyền trưởng bảo bọn cướp công ty bảo hiểm sẽ đền gấp đôi, bọn cướp gật, nhưng thấy hộ chiếu Đức của Eva, nghĩ cô là người giàu, tách riêng cô ra làm con tin thêm.
Trên chiếc xuồng máy chở họ vào bờ có một người đàn ông gầy, mặt sẹo dài từ má trái xuống cằm, tay cầm mã tấu quấn băng điện cũ, đó là Nik. Hắn là kẻ buôn lậu địa phương, từng làm phụ bếp trên tàu hàng Đức mười năm trước nên nói tiếng Đức lõi đời, tối đó lên xuồng để mua lại mớ hàng điện tử cướp được đem bán chợ đen Sài Gòn.
Chưa đi được nửa tiếng, xuồng đâm phải khúc gỗ ngầm, máy hỏng xình xịch, trôi dạt vào bãi bùn ven rừng quốc gia Cát Tiên. Bọn cướp hoảng loạn, lấy mất chiếc xuồng nhỏ duy nhất còn chạy được, bỏ lại Eva và Nik vì không muốn kéo theo con tin lội rừng, lại thêm Nik còn nợ chúng 2 triệu đồng từ hồi buôn lậu gỗ quý trước.
Hai người chỉ có một con dao phay, nửa chai nước suối, một gói bánh quy mặn và cuốn sổ tay Leuchtturm1917 bị ướt sũng của Eva. Nik bảo phải đi xuyên rừng sang làng Đắc Lua cách đó 4 ngày đường, đi ven biển là gặp công an ngay, hắn sẽ bị bắt giam. Eva giận dữ cãi, cô là phóng viên Đức, có quyền miễn trừ ngoại giao, nhưng Nik chỉ cười nhạt, bảo "Ở trong rừng này, quyền gì cũng không bằng con dao trong tay tôi."
Hai người đi trong rừng xanh mướt, mùi lá mục trộn với gừng rừng thoang thoảng, vắt bò leo lên ống chân, Nik chỉ Eva cách đốt vắt bằng bật lửa ga, mùi tóc cháy khét lẹt. Họ cãi nhau về hướng đi, về mớ cá khô Nik giấu trong ba lô, về việc Eva không biết leo dốc, giày hiking mua ở Berlin bị gai rừng rách toạc. Đêm ngủ dưới gốc cây dầu cổ thụ, mưa rào ập xuống, Nik kéo Eva vào dưới gốc cây đổ, dùng áo khoác của mình che cho cô, hơi ấm từ người hắn lan sang, Eva run rẩy mới dịu lại.
Tối thứ ba trong rừng, họ nhóm lửa bằng gỗ mục, Nik rút trong túi ra tấm ảnh cũ kỹ của một bà già tóc bạc, bảo đó là bà nội hắn, từng sống trong làng ven rừng Cát Tiên trước khi công ty gỗ đến chặt hạ hết cây, cả làng bị đuổi đi. Bà nội hắn hay kể cho hắn nghe Chuyện Tình Rừng Xanh – câu chuyện cổ tích địa phương về chàng nông dân và nàng dệt vải chạy trốn hôn nhân sắp đặt, vào rừng sống, chết đi biến thành hai cây dầu cao vút, rễ đan chặt vào nhau, mãi không rời. "Bà bảo rừng này nhớ hết chuyện tình yêu từng xảy ra dưới tán lá, nên mới gọi là Chuyện Tình Rừng Xanh, không chỉ là truyện kể, là ký ức của rừng," Nik nói, giọng bỗng khẽ hẳn, tay vò nát điếu thuốc lá ướt sũng. Eva ghi vội mấy dòng vào cuốn sổ tay, mực chạy lem nhem, là dòng chữ đầu tiên cô viết từ sau khi bị cướp biển bắt.
Ngày thứ tư họ ra đến làng Đắc Lua, công an xã nhận ra Nik là kẻ buôn lậu gỗ quý đang bị truy nã, còng tay dẫn đi ngay chiều hôm đó. Eva ở lại làng một tuần, phỏng vấn người dân về tác động của nạn chặt phá rừng, ghi chép hàng trăm trang nhật ký. Về Berlin, biên tập viên chờ đợi bài viết về đời sống thủy thủ tàu container, nhưng Eva nộp lại một bài phóng sự dài, tựa đề chính là Chuyện Tình Rừng Xanh. Bài viết giành giải báo chí châu Âu năm đó, người ta nói về câu chuyện giữa một phóng viên Đức và kẻ buôn lậu Việt Nam, về những ký ức của rừng xanh, về những kẻ bị đẩy vào con đường tội phạm bởi cái nghèo.
Eva chưa từng quay lại Việt Nam, nhưng mỗi lần mở cuốn sổ tay cũ, trang đầu tiên luôn có dòng chữ Chuyện Tình Rừng Xanh viết nguệch ngoạc bên cạnh vết mực chạy, và một tấm ảnh nhỏ chụp lén Nik đang châm thuốc dưới gốc cây dầu, mặt sẹo ửng đỏ dưới ánh lửa trại.